Muzyka jako język: Jak różne kultury wyrażają się przez dźwięki?

Prehistoria

O prehistorii nie wiemy co prawda tak dużo, jak na temat innych epok, ale muzyka przewijała się
w tamtym okresie na wiele różnych sposobów. Istotne były m.in. piszczałki i grzechotki.
Dlaczego? Choćby z tego powodu, że dzięki nim można było informować innych o zbliżającym
się zagrożeniu czy też po prostu odstraszać najgroźniejsze zwierzęta. Z kolei muszle, łuki, bębny i
harfy towarzyszyły ludziom na co dzień – w formie rozrywki.

Czym jest czurynga?

Wiecie, czym jest czurynga? Pewnie niewielu z Was kojarzy ten instrument muzyczny, który jest
uważany za jeden z najstarszych na świecie. Dlaczego w ogóle teraz o nim czytacie? Dawniej
czuryngi były uważane za instrumenty o magicznych właściwościach, dlatego wykorzystywano je
m.in. w trakcie rytuałów płodności. Co jeszcze powinniście wiedzieć na ich temat? Oczywiście
to, że wydawały z siebie donośne dźwięki i służyły jako forma komunikacji między różnymi
osadami. W ten sposób inni dowiadywali się:

• o planowanych spotkaniach, obrzędach i rytuałach,
• o zbliżających się niebezpieczeństwach i zagrożeniach,
• jak przebiega polowanie.

W starożytnych czasach podobną rolę odgrywały flety poprzeczne. Rozmawialiście o nich kiedyś
ze swoimi nauczycielami?

Afrykańskie instrumenty muzyczne

Jaka kultura najbardziej kojarzy się Wam z muzyką? W wielu przypadkach będzie to niewątpliwie
kultura afrykańska. Macie jakieś inne pomysły? W Afryce praktycznie od zawsze dużą wagę
przywiązuje się do ozdób, naturalnej biżuterii, stroju oraz muzyki. W niektórych afrykańskich
regionach do dzisiaj lokalna ludność komunikuje się między sobą przy pomocy bębnów.

Jak to wygląda w praktyce? Na bębnach wystukiwane są konkretne rytmy, dzięki którym
plemiona wysyłają sobie ważne wiadomości. To, jak ważna na tym obszarze jest muzyka możecie
zauważyć m.in. na spotkaniach piłkarskich rozgrywanych w ramach Pucharu Narodów Afryki.
Widzieliście kiedyś taki mecz? Wiecie zatem o czym mowa… Jakie jeszcze afrykańskie
instrumenty powinny Was zainteresować? Przede wszystkim:

• wuwuzela – obok bębnów jeden z najpopularniejszych instrumentów na meczach piłki
  nożnej, chociaż wydający bardzo głośne dźwięki, dlatego UEFA nie godzi się na jego
  stosowanie na stadionach,
• kalimba – o kojących dźwiękach i charakterze relaksacyjno-rozrywkowym,
• balafon – instrument wykorzystywany na najważniejszych uroczystościach (wesołych, jak i smutnych).

Jak widzicie muzyka = język i raczej nie podlega to większym dyskusjom. W Europie muzykę
często wykorzystuje się jako element porozumienia na linii rodzic – dziecko, jeszcze wtedy, gdy
maluch jest w brzuchu matki lub też w pierwszych miesiącach/latach jego życia. Też korzystacie
z niej w taki sposób?