DKF bez tajemnic. Jak działają Dyskusyjne Kluby Filmowe i dla kogo są?

Czym jest DKF i jak do niego dołączyć? Czy musisz znać się na filmach (od tej bardziej krytycznej, aniżeli “widzowej” strony)? Czy to aby na pewno przestrzeń, w której się odnajdziesz (a nie ośmieszysz brakiem “podstawowej” wiedzy)? Sprawdźmy to!

W tym artykule:

• wyjaśniamy, czym jest DKF i jak działa,
• sprawdzamy, gdzie można znaleźć takie kluby,
• podpowiadamy, jak dołączyć i ile to kosztuje,
• pokazujemy, jakie filmy są wyświetlane,
• odpowiadamy, dla kogo DKF jest najlepszym wyborem.

Czym jest Dyskusyjny Klub Filmowy?

Dyskusyjny Klub Filmowy (DKF) to cykliczne spotkania wokół filmów, które łączą:

• projekcję filmu (to, jaki film będzie wyświetlany, jest ogłaszane wcześniej. Nie idziesz tam w ciemno),
• prelekcję lub wprowadzenie (byś mógł lepiej zrozumieć fabułę. W DKF nie doświadczysz głośnych produkcji z multipleksów, a filmy niszowe, niezależne, podejmujące trudne tematy),
• rozmowę po seansie (o przemyśleniach, doświadczeniach, samym filmie). 

Gdy idziesz na spotkanie Dyskusyjnego Klubu Filmowego, nie chcesz po prostu obejrzeć czegoś lekkiego (bo przeważnie nie są to lekkie i przyjemne w tym znaczeniu produkcje, ale mogą przyjemnie pobudzić mózg do pracy). Chcesz coś zrozumieć , poznać inną perspektywę, zobaczyć dane zagadnienie cudzymi oczami i zderzyć czyjąś perspektywę z własną. Dostajesz to zarówno podczas oglądania “ambitniejszego kina”, jak i prelekcji/wprowadzenia przed nim i dyskusji po nim. Te dyskusje są najważniejsze, bo w ich trakcie możesz wymieniać się myślami z innymi. Możesz zaprezentować własne wnioski. Ale możesz też nie mieć zdania, nie wiedzieć, co myślisz, a potem – po wysłuchaniu innych – wyrobić sobie własne zdanie. 

To miejsce, w którym napisy końcowe są początkiem dyskusji. 

Krótka historia DKF

Dyskusyjne Kluby Filmowe nie są wynalazkiem ostatnich lat ani niszową fanaberią dla wtajemniczonych. Ich historia zaczyna się we Francji, już w latach 20. XX wieku, kiedy kino zaczęto traktować jako sztukę wartą rozmowy i wspólnego przeżywania, a nie tylko jak rozrywkę. To wtedy pojawiła się idea spotkań wokół filmu, uzupełnionych o dyskusję i wymianę myśli – coś, co do dziś jest istotą DKF.

W Polsce pierwsze Dyskusyjne Kluby Filmowe zaczęły powstawać w połowie lat 50. i bardzo szybko stały się ważnym elementem życia kulturalnego. W czasach PRL-u były miejscem, w których można było zobaczyć filmy niedostępne w regularnej dystrybucji i – co równie istotne – porozmawiać o nich w sposób bardziej swobodny niż gdziekolwiek indziej (pamiętajmy o wszechobecnej cenzurze, której teraz nawet nie możemy sobie wyobrazić). DKF dawały przestrzeń do myślenia, zadawania pytań i konfrontowania różnych punktów widzenia.

Dziś Dyskusyjne Kluby Filmowe działają w zupełnie innych realiach, ale ich sens pozostaje ten sam. Nadal chodzi o kino, które prowokuje do rozmowy, oraz o spotkanie z ludźmi, którzy także chcą z filmu wynieść coś więcej niż tylko dwie godziny seansu (i kubełek po popcornie).

Jak wygląda spotkanie Dyskusyjnego Klubu Filmowego?

Schemat spotkania DKF jest zazwyczaj przewidywalny (co dla wielu osób jest dużą ulgą, szczególnie neuroatypowych, które uwielbiają ambitne kino). Wiesz, na jaki film przychodzisz i jak będzie przebiegało spotkanie. Najtrudniej jest wybrać się na pierwsze, bo to (bądź co bądź) coś zupełnie nowego. Zobacz więc, jak wygląda spotkanie DKF:

• najpierw pojawia się zapowiedź filmu – kilka, czasem kilkanaście minut wprowadzenia. Prowadzący opowiada o kontekście, temacie albo twórcach (nie po to, żeby “streścić” film czy go “zaspoilerować”, ale żebyś mógł go lepiej odebrać i zrozumieć to, co widzisz. To szczególnie ważne tam, gdzie ogromne znaczenie ma np. kontekst społeczny, polityczny czy historyczny),
• odbywa się projekcja filmu – oglądasz… i na razie to całe twoje zadanie, chociaż w głowie mogą kotłować ci się różne przemyślenia,
• po seansie przychodzi moment, który odróżnia DKF od zwykłego wyjścia do kina – rozmowa. Dyskusję prowadzi najczęściej filmoznawca, krytyk filmowy, edukator albo zaproszony gość (czasem reżyser, aktor czy producent). To przestrzeń na dzielenie się wrażeniami, zadawanie pytań i słuchanie innych punktów widzenia.

Ważne: nie musisz się znać na kinie, nie musisz zabierać głosu i nie musisz mieć gotowej opinii. Możesz tylko słuchać. Albo włączyć się do rozmowy wtedy, kiedy poczujesz, że chcesz coś powiedzieć, pokazać swój punkt widzenia, rozwinąć czyjąś myśl. W DKF nie chodzi o popisywanie się wiedzą, dlatego też osoba prowadząca nie uważa, że jej opinia jest tutaj najważniejsza. Wychodzimy tutaj z założenia – jak to napisał Stephen King w jednej ze swoich powieści – że “opinia jest jak d*pa. Każdy ma swoją”. Ale też możemy ze sobą dyskutować i tę opinię zmieniać, kształtować (czego pan King już dopisać nie mógł). Nikt nie zmusza nikogo do zmiany zdania.

Jakie filmy ogląda się w DKF?

Jeśli zastanawiasz się, jakie filmy są wyświetlane w Dyskusyjnych Klubach Filmowych, odpowiedź jest dość prosta: takie, o których chce się rozmawiać. Repertuar DKF rzadko pokrywa się z tym, co aktualnie króluje w multipleksach.

W Dyskusyjnych Klubach Filmowych dominują:

• kino artystyczne i autorskie,
• filmy festiwalowe,
• klasyka kina,
• dokumenty,
• filmy społeczne i zaangażowane,
• produkcje z różnych krajów i kręgów kulturowych.

Rzadko spotkasz tu hollywoodzkie blockbustery czy kino stricte rozrywkowe. Zamiast tego pojawiają się filmy trudniejsze, nieoczywiste, często niewygodne – takie, które nie dają gotowych odpowiedzi, ale pozostawiają widza z pytaniami. I właśnie dlatego świetnie sprawdzają się w formule DKF, w której to na te pytania można wspólnie poszukać odpowiedzi (zamiast wychodzić z poczuciem niedosytu i niezrozumienia). 

Żeby nie było abstrakcyjnie, spójrz na aktualny repertuar DKF “Bariera” w Lublinie (ACKiM UMCS Chatka Żaka). W jednym miesiącu możesz trafić na kino z Meksyku, Hiszpanii, Francji, Ukrainy czy Tunezji. Wyświetlane i omawiane są tam filmy nowe, festiwalowe, podejmujące tematy społeczne, polityczne i osobiste. To dobry przykład tego, jak szerokie i różnorodne jest kino pokazywane w Dyskusyjnych Klubach Filmowych i jak bardzo różni się od typowego repertuaru komercyjnego.

Chcesz zobaczyć, jakie filmy proponują Dyskusyjne Kluby Filmowe? Zobacz niżej!

Dla kogo jest Dyskusyjny Klub Filmowy?

Zastanawiasz się, czy DKF to w ogóle przestrzeń dla ciebie? Nowe rzeczy przeważnie są trochę przerażające i nasze mózgi starają się znaleźć powody, dla których nie warto podejmować ryzyka. Ale DKF to żadne ryzyko! A już tym bardziej nie jest to zamknięty krąg dla “wtajemniczonych”.

DKF jest dla ciebie, jeśli:

• lubisz rozmawiać o filmach (albo przynajmniej słuchać, jak robią to inni),
• chcesz lepiej rozumieć kino i jego konteksty,
• interesują cię tematy społeczne, kulturowe i aktualne,
• szukasz alternatywy dla komercyjnych seansów,
• cenisz kameralną atmosferę.

To także dobre miejsce, jeśli:

• dopiero zaczynasz przygodę z kinem artystycznym, niezależnym lub niszowym i nie wiesz, od czego zacząć,
• chcesz posłuchać różnych punktów widzenia (czasem zupełnie sprzecznych),
• nie masz z kim pogadać o filmach po seansie, a czujesz, że temat na napisach końcowych się nie kończy, a w twojej głowie kotłują się pytania i różne przemyślenia, które muszą znaleźć ujście.

DKF nie wymaga wiedzy, przygotowania ani “dobrego gustu” (czymkolwiek by on był). Wystarczą ciekawość i gotowość na trochę inne niż zwykle doświadczenie kina.

Gdzie działają Dyskusyjne Kluby Filmowe?

Dyskusyjne Kluby Filmowe nie funkcjonują w jednym, stałym modelu organizacyjnym. Najczęściej działają tam, gdzie jest przestrzeń na kino i rozmowę, ale niekoniecznie w dużych, komercyjnych salach. DKF znajdziesz przede wszystkim:

• w kinach studyjnych,
• w domach kultury,
• w bibliotekach,
• na Uniwersytetach Trzeciego Wieku,
• na uczelniach,
• przy fundacjach i stowarzyszeniach.

Co ważne, DKF działają nie tylko w dużych miastach. Sporo klubów funkcjonuje także w mniejszych miejscowościach, często jako jedna z nielicznych okazji do kontaktu z kinem artystycznym i festiwalowym w danym regionie (o ile nie w ogóle jedyna opcja wyjścia do kina w danym mieście).

Jeśli chcesz sprawdzić, czy w twojej okolicy działa Dyskusyjny Klub Filmowy, najprostsza droga jest, no cóż… najprostsza: wpisz w Google “Dyskusyjny Klub Filmowy + nazwa miasta”. W wielu przypadkach trafisz na stronę kina, domu kultury albo profil klubu w mediach społecznościowych z aktualnym repertuarem.

Jak dołączyć do DKF?

Dołączenie do Dyskusyjnego Klubu Filmowego jest zwykle prostsze, niż mogłoby się wydawać. W większości przypadków nie ma tu żadnych barier wejścia ani formalności, które trzeba spełnić z wyprzedzeniem.

Najczęściej:

• nie trzeba się zapisywać,
• wystarczy kupić bilet lub po prostu przyjść na spotkanie.

Czasem:

• obowiązują zapisy (szczególnie gdy sala jest niewielka),
• klub ma stałych bywalców, ale jest otwarty także na nowe osoby.

Dobra wiadomość jest taka, że nie musisz deklarować się z przychodzeniem już zawsze. Możesz przyjść jednorazowo, zobaczyć, jak wygląda spotkanie i spokojnie sprawdzić, czy taka forma obcowania z kinem jest dla ciebie. Jeśli poczujesz, że to coś, do czego chcesz wracać, zawsze możesz wrócić, odwiedzić DKF jeszcze raz i jeszcze raz. A jak nie spodoba ci się atmosfera konkretnego miejsca, będziesz mógł poszukać innego (lub innej rozrywki ogółem). 

Ile kosztuje udział w Dyskusyjnym Klubie Filmowym?

Koszty udziału w Dyskusyjnym Klubie Filmowym są zwykle niewielkie i nie powinny być przeszkodą w sprawdzeniu, czy DKF jest dla ciebie.

Najczęściej:

• wstęp jest bezpłatny,
• albo obowiązuje symboliczna opłata (zwykle 10–20 zł),
• czasem dostępne są karnety lub zniżki dla studentów i seniorów.

Dla przykładu DKF “Bariera” w Lublinie pobiera za seans 22,90 zł.

Warto zawsze sprawdzić szczegóły na stronie organizatora lub w mediach społecznościowych klubu, bo ceny i formy wejścia mogą się różnić w zależności od miasta czy wydarzenia.

Dlaczego warto chodzić do DKF?

Dyskusyjny Klub Filmowy to coś więcej niż zwykły seans. To przestrzeń, w której kino staje się doświadczeniem pełniejszym i bardziej angażującym. Dzięki spotkaniom DKF:

• • uczysz się patrzeć na filmy szerzej (poznajesz nie tylko to, co wyświetlane na ekranie, ale także cały kontekst powstania filmu, kontekst społeczny czy polityczny, historię danej produkcji itd.),
  • poznajesz nowe perspektywy i spojrzenia innych widzów (możesz mieć swoją opinię na temat danej produkcji i zderzyć ją z opiniami i perspektywami innych, a przez to czasem nawet zmienić zdanie czy światopogląd. A jeśli nie masz swojej opinii – będziesz mógł ją wyrobić lub przynajmniej zrozumieć choć trochę dzieło, którego po obejrzeniu samotnie byś nie rozumiał. Spostrzeżenia innych – nawet jeśli się z nimi nie do końca zgadzamy – są bardzo wartościowe. Jeśli do nas trafią, wzbogacamy się. A jeśli nie, możemy umocnić bardziej to, w co wierzymy),
  • odkrywasz kino spoza głównego nurtu, którego często nie znajdziesz w multipleksach (sięgasz po ambitniejsze kino, które jesteś w stanie zrozumieć dzięki dyskusji. A jeśli już takie filmy rozumiesz, tym bardziej możesz oddać się przyjemności dyskutowania o nich),
  • masz okazję do rozmowy, a nie tylko oglądania (ludzie są istotami społecznymi i choćbyś bardzo zaprzeczał, potrzebujesz przebywania z innymi),

• budujesz swoją filmową świadomość i lepiej rozumiesz kontekst tego, co oglądasz.

DKF = kino + dyskusja + obcowanie z kulturą + doświadczenia społeczne. Cztery pieczenie na jednym ogniu! 

Czy trzeba znać się na filmach, żeby chodzić do DKF?

Nie. Dyskusyjne Kluby Filmowe nie są tylko dla filmoznawców ani dla osób z gotową “wiedzą filmową”. Nie musisz być po studiach. Ba! Twoja wiedza może ograniczać się do rozróżniania filmów od seriali i to w zupełności wystarczy.

Możesz:

• być widzem “z ciekawości” (po prostu chcesz obejrzeć dany film, spędzić czas w gronie ludzi czy sprawdzić jak działa Dyskusyjny Klub Filmowy)
• dopiero zaczynać przygodę z kinem artystycznym (i sprawdzić, czy to coś dla ciebie albo jakie filmy warto oglądać),
• słuchać i obserwować, nie zabierając głosu, jeśli wolisz (nikt nie wyrwie cię do odpowiedzi. To nie jest szkoła, a przyjemne spotkanie miłośników kina. A jeśli już zdecydujesz się zabrać głos, nikt nie wystawi ci jedynki za to, że twój punkt widzenia nie jest zgodny z kluczem. Jedynie ktoś może powiedzieć, że według niego… i przedstawić swoją perspektywę. A ty sam uznasz, czy w takim razie twoja jest słuszna, czy jednak nie),
• chcieć spędzić czas poza domem (i ta opcja wydaje ci się po prostu ciekawa lub przyjemniejsza niż spacer na mrozie czy głośne miejsca). 

Najważniejsza jest otwartość, ciekawość i chęć rozmowy. To te cechy pozwalają naprawdę korzystać ze spotkań w DKF. Znajomość historii kina czy krytyki filmowej nie jest tu potrzebna, ale – jeśli będziesz uczestniczył w spotkaniach regularnie – z czasem może się u ciebie pojawić. To taki “efekt uboczny”, niezwykle cenny, nieprawdaż? 

Dyskusyjny Klub Filmowy a zwykłe kino – czym to się różni?

W zwykłym kinie zwykle wygląda to tak: kupujesz bilet, oglądasz film, chrupiąc sobie horrendalnie drogi popcorn. Potem wychodzisz z sali (jeszcze na napisach) i… tyle. Może o nim porozmawiasz z kimś znajomym, ale najczęściej seans zamyka cały temat. Czy za pół roku nadal pamiętasz wizytę w kinie? O ile film nie był naprawdę wybitny, pewnie nie.

W DKF jest inaczej. Kupujesz bilet (lub zapisujesz się za darmo w zależności od tego, jaka opcja jest dostępna w miejscu, do którego się wybierasz). Przychodzisz. Najczęściej spotkanie zaczyna się od krótkiego wprowadzenia lub prelekcji, dzięki której poznasz rys historyczny, sytuację społeczną, polityczną czy inne ważne dla kontekstu filmu wydarzenia. Oglądasz film, a w twojej głowie pojawiają się różne przemyślenia. Nie zostajesz z nimi sam na pastwę losu, bo po seansie:

• rozmawiasz o tym, co widziałeś, 
• słuchasz innych punktów widzenia, 
• konfrontujesz opinie,
• masz szansę poznać odpowiedzi na pytania, które się w twojej głowie pojawiły podczas seansu.

To kino, w którym napisy końcowe są początkiem rozmowy, a seans nie kończy się w momencie wyjścia z sali. W DKF film staje się pretekstem do przemyśleń i poznawania innych perspektyw.

Czy warto wybrać się do DKF? Podsumowanie

DKF to propozycja dla tych, którzy chcą od kina czegoś więcej – rozmowy, refleksji i spotkania z innymi miłośnikami kina, którzy myślą podobnie… albo zupełnie inaczej niż ty. Bo te zupełnie odmienne zdania czy opinie także są wartościowe, tylko trzeba do nich podejść z głową otwartą na inną perspektywę i na to, że niekoniecznie to właśnie ty musisz mieć rację. 

Jeśli:

• kino to dla ciebie coś więcej niż rozrywka,
• lubisz zadawać pytania i konfrontować swoje opinie,
• chcesz zobaczyć filmy, o których naprawdę się rozmawia,
• szukasz kina, w którym zobaczysz niszowe projekcje,

Dyskusyjny Klub Filmowy może być dokładnie tym miejscem, którego potrzebujesz. Poszukaj najbliższego DKF i wybierz się na jedno spotkanie. A potem na kolejne.