Aktorstwo teatralne kontra filmowe: jakie są różnice?

Aktor teatralny gra na żywo

Znacie podstawową różnicę między aktorem teatralnym a filmowym? Z pewnością większość z
Was dobrze wie o tym, że w teatrze gra się na żywo. Aktorzy pojawiają się na starannie
przygotowanej scenie przed zabraną publicznością i odgrywają wybraną sztukę. Nie ma tam
miejsca na jakiekolwiek pomyłki, a zapomnienie tekstu grozi negatywnymi komentarzami ze
strony widzów. W filmach poszczególne sceny zawsze można powtórzyć i udoskonalić, dlatego
zdaniem wielu obserwatorów aktorstwo teatralne jest znacznie trudniejsze i wymaga od aktorów
większej wrażliwości oraz umiejętności bliskiego obcowania z widzem.

Aktor filmowy nie musi od razu znać całego scenariusza

Kolejna kolosalna różnica między wspomnianymi wcześniej odmianami aktorstwa bazuje na tym,
iż aktorzy filmowi nie muszą od razu znać kompletnego scenariusza. Film kręci się według
kolejnych scen i to właśnie do nich przygotowują się aktorzy, powtarzając tę czynność przed
każdym następnym dniem na planie. Oczywiście wybitni aktorzy nie przyjmują angażu w
produkcji filmowej bez wcześniejszego zapoznania się z całym scenariuszem, ale to na aktorze
teatralnym spoczywa obowiązek kompleksowego poznania całej sztuki przed jej zagraniem, m.in.
pod kątem układu i odgrywanej postaci.

W teatrze dużą wagę przywiązuje się do dykcji

Czy wiecie, że jedną z podstawowych różnic między aktorstwem filmowym a teatralnym jest to,
że w teatrze dużą wagę przywiązuje się do dykcji? Czym to jest spowodowane? Głównie tym, iż
przedstawienie odbywa się na żywo, a publiczność jest rozmieszczona po całej sali, często bardzo
przestronnej. Aktor dysponujący dobrą dykcją nie będzie miał trudności z tym, aby dotrzeć do
tych osób, które siedzą w najwyższym rzędzie, na balkonie czy też kilkanaście metrów od niego.
Zwykle w spektaklach teatralnych występują osoby z mocnym głosem, odznaczające się
pewnością siebie, charyzmą i dużą odwagą. Oczywiście każdy aktor powinien mieć doskonałą
dykcję, ale niektórzy producenci filmowi nie zwracają na to aż tak dużej uwagi, gdyż pewne
uchybienia w tym zakresie dodają filmowym aktorom „smaczku” i wyróżniają ich na tle kolegów
oraz koleżanek z branży.

Przygotowania do wykonywania zawodu

O czym jeszcze powinniście wiedzieć zabierając się za analizowanie aktorstwa filmowego i
teatralnego? Na pewno o tym, że przygotowania do wykonywania tych zawodów są bardzo
zróżnicowane. U aktorów teatralnych stawia się na:

• ukończenie prestiżowej szkoły aktorskiej,
• wszechstronność – zdobywanie nowych umiejętności, m.in. w zakresie tańca, akrobatyki, śpiewu czy też komizmu.

Dzięki tak wielu zdolnościom aktor teatralny jest w stanie zagrać praktycznie każdą rolę i
usatysfakcjonować najbardziej wymagających odbiorców. Sztuki łączące w sobie elementy gry
aktorskiej, tańca, śpiewu i akrobatyki są uważane za zdecydowanie najbardziej dynamiczne i
pełne zwrotów akcji. Nie da się na nich nudzić. Jeśli byliście choć na jednym takim
przedstawieniu, wiecie o czym mowa. Nie oznacza to jednak, że aktorzy filmowi nie kończą
prestiżowych szkół aktorskich, lecz w niektórych przypadkach dostanie angażu w mniejszych
produkcjach jest związane głównie z tym, aby taka osoba była fotogeniczna, charyzmatyczna,
oryginalna i pewna siebie. Doświadczenie i aktorski warsztat dla wielu producentów są jednak
równie istotne, więc nie należy tego bagatelizować.

Tworzenie postaci

W jakim jeszcze aspekcie możecie zauważyć różnice między aktorami teatralnymi a filmowymi?
Otóż w tworzeniu postaci. To dwie zupełnie inne sprawy, ponieważ aktorstwo teatralne bazuje na:

• budowaniu psychologii – w teatrze jest nieco więcej miejsca na swobodę grania i
  indywidualne interpretowanie sztuki,
• pracy ciałem i gestami – te elementy muszą być ze sobą starannie połączone, aby aktor
  przekazał widzom najważniejsze emocje i charakter przedstawienia,
• kostiumach.

W filmach bardzo rzadko stosuje się kostiumy, lecz w związku z tym aktorzy mają nieco
trudniejsze zadanie, jeśli chodzi o wprowadzanie ewentualnych zmian w wizerunek odgrywanej
postaci. Kostiumem można przecież wywołać śmiech i radość, a do tego jasno pokazać widzom,
co aktor i reżyser mieli na myśli. W produkcjach filmowych wygląda to nieco inaczej, a dużo
zależy od talentu i podejście aktora. To on swoją grą, mimiką i zachowaniem musi sprawić, że
ludzie zgromadzeni przed szklanym ekranem będą wiedzieć, iż ich ulubiona postać przechodzi w
danym momencie błyskawiczną metamorfozę.