Kategorie
eBilet

Na scenie

Jakie najważniejsze nagrody teatralne na świecie?

Fot. Shutterstock/Hlib Shabashnyi

Każda dziedzina sztuki jest nagradzana. Przemysł filmowy ma swoje Oscary, muzycy – World Music Awards, a teatr… no właśnie: w teatrze przyznawanych jest mnóstwo nagród i trudno wybrać najważniejszą. Dlatego dziś przedstawiamy najważniejsze nagrody światowe oraz polskie. Sprawdź, o ilu z nich nie miałeś pojęcia!

Artykuł może zawierać autopromocję eBilet.pl

Nagrody teatralne na świecie

Nagrody Moliera (Teatr Paryski we Francji)

W 2023 roku odbyła się już 34. ceremonia przyznania Nagród Moliera (Les Molieres). To najważniejsza nagroda dla twórców teatralnych przyznawana we Francji. Są one wręczane w różnych kategoriach, m.in.:

  • musical,
  • spektakl dla dzieci,
  • komedia,
  • aktorzy,
  • scenografowie,
  • dźwiękowcy.

Łącznie w 2023 roku nagrodzono artystów aż 19 statuetkami. Warto zaznaczyć, że osobno nagradza się teatry prywatne, a osobno publiczne. Przykładowo sztuka „Oublie-moi” otrzymała nagrody w kategorii teatrów prywatnych dla najlepszej:

  • sztuki,
  • reżysera,
  • roli kobiecej,
  • roli męskiej.

Podobne nagrody otrzymała sztuka „Bourgeois Gentilhomme” w kategorii teatru publicznego dla najlepszego:

  • reżysera,
  • roli męskiej,
  • roli kobiecej.

Tony Awards (Antoinette Perry Award for Excellence in Theatre w Stanach Zjednoczonych)

Nagroda przyznawana pierwotnie jedynie na Broadwayu. Po raz pierwszy nagrody te zostały wręczone w 1949 roku. Są one przyznawane w przeróżnych kategoriach, m.in.:

  • najlepsza sztuka dramatyczna,
  • najlepszy musical,
  • najlepszy scenariusz,
  • najlepsza oryginalna koncepcja muzyczna,
  • najlepsza nowa adaptacja sztuki dramatycznej,
  • najlepsi aktorzy pierwszo- i drugoplanowi męscy i żeńscy (osobno dla musicali i sztuk dramatycznych),
  • najlepsza scenografia i wiele, wiele innych.

Wśród laureatek możemy znaleźć Jane Krakowski (a właściwie Jane Krajkowską), która jest amerykańską aktorką polskiego pochodzenia. Nagrodę otrzymała w 2003 roku w kategorii „najlepsza aktorka” za występ w sztuce „Nine”. 

Europejska Nagroda Teatralna (Premio Europa per il Teatro we Włoszech)

Nagroda ta jest porównywana do Oscarów. Została zapoczątkowana w 1986 roku dzięki Komisji Europejskiej, Unii Teatrów Europy, Europejskiej Konwencji Teatralnej, Międzynarodowemu Stowarzyszeniu Krytyków Teatralnych, Międzynarodowemu Instytutowi Teatralnemu UNESCO oraz Śródziemnomorskiemu Instytutowi Teatralnemu. 

Jest przyznawana za całokształt twórczości artystom oraz instytucjom.

Pierwszą nagrodzoną artystką była Ariane Mnouchkine, która założyła Theatre du Soleil. Wśród nagrodzonych są także Polacy. Pierwszym, który otrzymał statuetkę, był Krzysztof Warlikowski. 

Podczas ceremonii przyznawane są nagrody, prezentowane spektakle, prace laureatów, a także prowadzone są konferencje i rozmowy z artystami. Na widowni można zobaczyć wybitnych artystów, krytyków teatralnych i badaczy teatru, a także dziennikarzy i inne ważne osobistości.

Nagrody teatralne w Polsce

Feliksy Warszawskie

Feliksy Warszawskie po raz pierwszy zostały wręczone w 1999 roku. Są przyznawane aktorom i reżyserom teatralnym związanym z teatrami warszawskimi. To najbardziej prestiżowa nagroda przyznawana w stolicy. Jej pomysłodawcą i założycielem był Feliks Łaski (biznesmen, filantrop). Gdy zmarł, fundacja jego imienia przestała się angażować w nagrody. Dlatego mecenasem Feliksów została Grupa Allianz Polska. 

Podczas głosowania, jurorzy mogą wybierać tylko tych artystów, którzy nie pochodzą z ich macierzystych teatrów. Nagrody są przyznawane w takich kategoriach, jak m.in.:

  • najlepszy reżyser,
  • najlepszy aktor (pierwszo- i drugoplanowy),
  • najlepszy debiut. 

Gdyńska Nagroda Dramaturgiczna

To młodsza siostra Nagrody Literackiej GDYNIA oraz Festiwalu Polskich Sztuk Współczesnych RaPort. Jest organizowana przez Teatr Miejski im. Witolda Gombrowicza w Gdyni. Po raz pierwszy została wręczona w 2007 roku. Zgłaszać można do nich sztuki, które są jeszcze przed swoim debiutem. 

Ma ona za zadanie inspirować zupełnie nowe zjawiska w obrębie teatru. Największe szanse daje młodym twórcom, którzy chcą pokazać swoje pomysły na profesjonalnej scenie. Oprócz samej statuetki twórcy dostają możliwość udoskonalania spektaklu poprzez pokazy warsztatowe. To zdecydowanie najważniejsza nagroda dla przedstawicieli debiutanckiego, scenicznego pokolenia.

Nagrody „Teatru”

Redakcja czasopisma „Teatr” każdego roku przyznaje prestiżowe nagrody:

  • im. Konrada Swinarskiego (dla najlepszego reżysera; od 1976 roku),
  • im. Aleksandra Zelwerowicza (dla najlepszej aktorki i najlepszego aktora; od 1984 roku),
  • nagrody specjalne dla wybitnych artystów.

W sezonie 2022-2023 nagrodę im. Konrada Swinarskiego otrzymał Wojciech Faruga za reżyserię spektaklu „Dekalog” (na podstawie książki Krzysztofa Kieślowskiego i Krzysztofa Piesiewicza o tym samym tytule). Nagrodę im. Aleksandra Zelwerowicza otrzymała Agnieszka Przepiórska za rolę Barbary Sadowskiej w sztuce „W maju się nie umiera. Historia Barbary Sadowskiej” (reż. Anna Gryszkówna) oraz Roman Gancarczyk za rolę Jamesa Tyrone’a w sztuce „Pewnego długiego dnia” (reż. Luka Perceval). Nagrodę Specjalną otrzymała cała obsada sztuki „1989” (Gdański Teatr Szekspirowski, Teatr im. Juliusza Słowackiego w Krakowie) za „brawuroą, zniuansowaną i opowiedzianą współczesnym językiem estetycznym interpretację wydarzeń z najnowszej historii Polski, który przywołanie staje się pytaniem o możliwość istnienia narodowej wspólnoty”.

Oczywiście ważnych nagród jest przyznawanych o wiele więcej, ale te są z pewnością najbardziej znaczące.

Fot.

Gorące wydarzenia

Gorące wydarzenia

True Crime Night Events

Przygody Dorotki w Krainie Oz

15.06.2026-15.06.2026
Łódź

O Mamma Mia, mamy wakacje!

15.06.2026-15.06.2026
Łódź

Nothing x Haywire

23.06.2026-23.06.2026
Kraków

Urszula – Szafirowa Trasa. 45 Jubileusz Artystyczny

04.03.2027-04.03.2027
Jasionka, Katowice, Lublin i inne

Koncert przy świecach – Wielcy Nieobecni & Złoty Wiek Hollywood

16.05.2026-16.05.2026
Łódź

Coldplay, Imagine Dragons & The Weeknd – Klasycznie przy świecach

03.07.2026-03.07.2026
Kraków, Lublin, Moszna i inne

Rock Legends – AC/DC & The Rolling Stones by Candle Glow

03.07.2026-03.07.2026
Kraków, Lublin, Moszna i inne

Koncert przy świecach: Hip-Hop na smyczkach

24.05.2026-24.05.2026
Kraków

Klancyk i… „Chłopki” z Joanną Kuciel-Frydryszak

11.06.2026-11.06.2026
Warszawa

Adele & Whitney Houston Klasycznie przy świecach

03.07.2026-03.07.2026
Kraków, Lublin, Moszna i inne

Alien x Majtis – Pomiędzy Tour

23.10.2026-23.10.2026
Gdańsk, Katowice, Kraków i inne

Gibbs – ZTDS TOUR

03.06.2026-03.06.2026
Gdańsk, Kraków, Łódź i inne

Black Star Riders & Tyketto: Rock ‘n’ Roll Salvation Double Headline Tour 2026

04.10.2026-04.10.2026
Zabrze

ENERGA Siesta Festival 2026

07.11.2026-07.11.2026
Gdynia
Avatar autora wpisu
Klaudia Jaroszewska-Kotradii

Klaudia Jaroszewska-Kotradii – multipasjonatka, która nie potrafi usiedzieć w miejscu. Zafiksowana na punkcie rozwoju i zdobywania wiedzy wszelakiej. Prywatnie mama, żona i kreatywna dusza, która na równi uwielbia Sanah i The Hardkiss.